1-3 TaksitBrahms'ın sol minör Op. 25 Piyano Dörtlüsü, bestecinin olgunluğa adım attığı dönemin muhteşem bir yapıtıdır. 1857-60 yılları arasında bestelenen eser, Brahms'ın piyano ile yaylı çalgılar arasında kurduğu dramatik dengeyi ilk kez bu denli çarpıcı biçimde sergiler. Dörtlünün finali ("Alla Zingarese — Rondo"), Macar romanı geleneğine derin bir saygı duruşu niteliğinde olup hızı, ateşi ve ritmiyle son derece etkileyici bir kapanış sunar.
Clara Schumann bu eseri hayatı boyunca en sevdikleri arasında saydı. Eser, 16 Kasım 1861'de Hamburg'da ilk kez seslendirdi. 1863'te yayımlanan Op. 25, Brahms'ın ölümlü kalmaya mahkum olan erken dönem oda müziği eserlerinin ardından gelen ilk baskıya değer yapıtıdır.
Op. 25, dört bölümlü bir yapıya sahiptir: Allegro — Intermezzo: Allegro, ma non troppo — Andante con moto — Rondo alla Zingarese: Presto. Birinci bölüm sol minörün dramatik potansiyelini sonuna kadar kullanırken, Intermezzo daha gölgeli ve içe dönük bir atmosfer yaratır. Andante bölümünün ağırbaşlı güzelliği ise finalle keskin bir karşıtlık oluşturur.
Brahms, Macar çingene müziğinden derin biçimde etkilendi; bu etki özellikle Op. 25'in Rondo finalinde belirgindir. Bestecinin daha sonra kaleme alacağı Macar Dansları'nın habercisi olan bu final, dönemin sanat müziğine sert ve ritmik bir özgünlük katmaktadır.
Bu Urtext baskısı, Brahms'ın autografı ve ilk baskıyı temel alarak hazırlanmıştır.
Metin örneği olarak şu kaynaklar kullanılabildi: Otograf, gravür örneği olarak kullanılan bir yaylı partileri istinsahı ve Brahms'ın el yazısı kayıtlarını taşıyan Simrock ilk baskısı. Ana kaynak değeri genel olarak otografa tanındı. Kaynakların birbirinden önemli sapmaları cildin sonundaki Açıklamalar'da anılır. Kaynaklarda herhalde yalnızca yanlışlıkla eksik kalan işaretler parantez içine alınmıştır.
Düsseldorf, Kış 1972/73 — Hanspeter Krellmann
Öne çıkan yapıtları oda müziği, piyano eserleri, çok sayıda koro bestesi ve lied (halk ezgisi metinleri üzerine yazılanlar dahil) ile 1870'ler ve 1880'lerdeki büyük ölçekli orkestra eserlerinden oluşur. Besteleri “geliştirici varyasyon” tekniğiyle belirginleşir. Liszt çevresindeki Yeni Alman Okulu'nun karşıt kutbu ve “mutlak müzik”in savunucusu olarak görülür.