String Quartets Book IX op. 71 and 74 (Appony-Quartets)

Haydn, Joseph

NC-01-0371

5,0 (0 Yorum)

FiyatıKDV Dahil
5.220,00 TL
1-3 Taksit
Havale / EFTKDV Dahil
4.959,00 TL
24 saat içerisinde kargoya verilir

Eser Hakkında

Joseph Haydn

Haydn Yaylı Dörtlüler Kitap IX — Op. 71 ve Op. 74 (Apponyi Dörtlüleri)

HN 213 Op. 71 ve Op. 74

1793 tarihli Op. 71 ve Op. 74 dörtlüleri, Kont Anton Apponyi'ye ithaf edilmiş altı yapıttan oluşmaktadır. Haydn'ın Londra'daki büyük başarısının hemen ardından bestelenen bu eserler, büyük salon performanslarını akılda bulundurarak yazılmış olup her bölümün başında kısa orkestral bir giriş yapılmasını anımsatan şaşırtıcı açılışlar içermektedir.

Tarih ve Müzikal Arka Plan

Yaylı Dörtlüler Op. 71 ve Op. 74 — 'Apponyi Dörtlüleri'

Haydn, Londra'daki konserlerinde kamuoyu önünde büyük bir başarı yakalamıştı. 1793'te bestelenen Apponyi Dörtlüleri, bu deneyimin etkisini yansıtmaktadır: Birinci bölümlerin tökezletici girişleri, sanki büyük bir salon ortamında dinleyiciyi anında dikkat keserek bir saygı duruşuna çağırır gibidir. Bu özellik, söz konusu dörtlüleri Haydn'ın önceki yapıtlarından çarpıcı biçimde ayırt etmektedir.

İçindekiler

Haydn Op. 71 ve Op. 74 Yaylı Dörtlüleri

HN 213
Eser
Tonalite
Katalog No
1
Dörtlü No. 1
Si♭ Majör
Hob. III:69, Op. 71,1
2
Dörtlü No. 2
Re Majör
Hob. III:70, Op. 71,2
3
Dörtlü No. 3
Mi♭ Majör
Hob. III:71, Op. 71,3
4
Dörtlü No. 4 'Tıraşlamak'
do minör
Hob. III:72, Op. 74,1
5
Dörtlü No. 5
Fa Majör
Hob. III:73, Op. 74,2
6
Dörtlü No. 6 'Süvari'
Sol minör
Hob. III:74, Op. 74,3
Performans Kaydı
Tam Kayıt — Eksiksiz Performans
Henle Yayınevi Önsözü ve Performans Notları
🇹🇷 Türkçe Çeviri — G. Henle Verlag Önsözü

1793'te doğan Opus 71 ve 74 yaylı dörtlülerinin — sözde "Apponyi Dörtlüleri"nin — bu parti baskısı, ilk kez aynı yayınevinde Haydn Bütün Eserler Baskısı'nda (Joseph Haydn Werke, yay. haz. Köln'deki Joseph Haydn-Institut, Reihe XII, Band 5) partisyon hâlinde sunulan otantik nota metnini içerir.

Bu altı dörtlünün özgün partisyonları eksiksiz ve birlikte korunmuştur. Bu temel kaynağın yanı sıra Londra ve — özellikle Opus 74'te — Viyana ilk baskıları da göz önüne alınmalıydı. Son iki dörtlüde ayrıca Esterházy koleksiyonundan parti istinsahlarına dayanabildik; Fa majör Dörtlü'nün istinsahı büyük ölçüde, "Süvari Dörtlüsü"nünki ise tümüyle Haydn'ın kopyacısı Johann Elßler tarafından yazılmıştır.

Altı dörtlünün sırası otograflarda belirtilmemiştir. Sıra, tüm erken baskıların örtüşen bulgusuna göredir. Pleyel baskısından beri yerleşen opus numaraları Haydn'a ait değildir. Sevilen sol minör Dörtlü, yine Haydn'a dayanmayan "Süvari Dörtlüsü" lakabını aldı.

Otografa yabancı bir elle sonradan eklenen ya da en eski istinsah ve baskılarda bulunan arızi işaretler, anlatım işaretleri, süslemeler, tek tek notalar vb. parantez içine alınmıştır; bunun yanında benzeşik yerlerle gerekçelendirilen ya da müzikal olarak zorunlu olanlar da. Ne var ki salt uyarı amaçlı arızi işaretler, kaynaklarda eksik olsalar bile parantez içine alınmamıştır. Bütün Eserler Baskısı cildinin partisyon önsözüne ve ayrı çıkan Eleştirel Rapor'a özellikle dikkat çekilir.

Süsleme işaretinin icrası için Mi♭ majör Dörtlü'nün Andante con moto'sundaki ikinci ölçü bir ipucu verir. İtalik parmak numarası rakamları, genel duruşlara (Generalpause) ilişkin tüm ipuçlarının eksik olduğu kaynaklardan gelir.

Köln ve Baltimore, İlkbahar 1980 — Georg Feder · Isidor Saslav

Besteci Hakkında
Joseph Haydn

Joseph Haydn

Muazzam eseri, 18. yüzyılın ikinci yarısındaki köklü müzik tarihi değişimlerini ve çalgısal müziğin özgürleşmesini belgeler. En önemli türleri senfoni ve yaylı dörtlüdür; bu türlerde motivik-tematik gelişim tekniğini geliştirdi. Çalgısal konçertoya ve piyano müziğine önemli katkılar yaptı; yaşamının son yıllarında büyük oratoryolarını besteledi. Opera ve sanat liedi onun üretiminde daha ikincil bir yer tutar.

Yaşam Kronolojisi

1732
Muhtemelen 31 Mart'ta Rohrau'da doğdu (1 Nisan'da vaftiz edildi).
1737/38
Amcası Johann Mathias Franck, müzik eğitimini gözetmek için onu yanına alır.
~1739/40
Yaklaşık 8–10 yıl Viyana'daki Aziz Stephan Katedrali'nde korist.
1750'den
Müzisyen, öğretmen ve besteci olarak geçinir.
1757–61
Kont Morzin'in müzik direktörü. Besteci olarak ad yapar: on beş senfoni, piyano sonatları, triolar, divertimentolar, yaylı triolar, nefesli partitalar, yaylı dörtlüler op. 1 ve 2.
1761
“Günün Saatleri” Senfonileri No. 6–8: “Le matin”, “Le midi”, “Le soir”.
1761'den
Esterházy sarayında önce Prens Paul Anton'un, 1762'den Prens Nikolaus'un, 1790–96'da II. Paul Anton'un, ardından II. Nikolaus'un hizmetinde; önce vekil Kapellmeister, 1766'dan sonra Kapellmeister.
1764–65
Mi bemol majör 22. Senfoni “Filozof”; Do majör 30. “Alleluia”; Re majör 31. “Hornsignal”.
1766
Prens Nikolaus Esterházy, yeni yaptırdığı şatosundaki tiyatro için operalar ister. Haydn'ın operaları başlıca özel günler için yazılır; örneğin 1766'da Kaiser'in ziyareti için “La Canterina”. Prens Nikolaus için pek çok baryton parçası besteler.
1766–74
On sekiz senfoni; fa minör “La passione” (1768), re minör “Lamentatione” (1770), Mi bemol majör “Okul Müdürü” (1774), mi minör “Trauer” (Yas, 1772): genişlemiş ifade alanı (altısı minör tonda), daha çok kontrpuan.
1768
Eszterháza'daki yeni opera evinin açılışı için Goldoni'nin librettosu üzerine “Lo speziale”nin prömiyeri.
1770
Dramma giocoso “Le pescatrici”nin prömiyeri. On yıllık aradan sonra çığır açan yaylı dörtlüler “6 Divertimenti” op. 9 ve op. 17 (1771).
1771
do minör 20. Piyano Sonatı.
1772
fa diyez minör 45. “Veda Senfonisi”; kontrpuan teknikleriyle belirginleşen (bazılarının son bölümü füg olan) “6 Divertimenti (‘Güneş Dörtlüleri’)” op. 20.
1775
“L'incontro improvviso” operasının prömiyeri.
~1775–78
“Missa brevis sancti Joannis de Deo (‘Küçük Org Ayini’)”.
1776
Prens Nikolaus, Eszterháza'da düzenli opera seslendirmeleri ister. Haydn, Viyana ve İtalya'dan getirilen eserleri yerel zevke uyarlar. Eisenstadt'tan, yılın on ayını geçireceği Eszterháza Şatosu'na taşınır. 1776'dan sonra az çalgısal müzik, çoğu kez opera müziğiyle iç içe.
1777
Goldoni'den “Il mondo della luna”nın prömiyeri.
1779
Sonraki on yıl boyunca bestelerini dağıtacak yayıncı Artaria ile ilişki.
1781
“La fedeltà premiata” operasının prömiyeri. Missa Cellensis, “Mariazellermesse”; uzunca bir aradan sonra “büsbütün yeni ve özel bir tarzda” (Haydn) yazılan ve çalgılarla oyunsu uğraşı anlamında Haydn'ın “nüktesi” için örnek sayılan Yaylı Dörtlüler op. 33 (‘Rus Dörtlüleri’).
1782
“Orlando paladino”nun prömiyeri. Bestelerini yurt dışında da satmaya başlar; 76–78 ve 79–81. Senfonileri (1783–84) Paris'te bastırır.
1783
Re majör Çello Konçertosu (Hob. VIIb:2).
1784
“Armida”nın prömiyeri; bu noktadan sonra saray için opera bestelemez. Re majör Piyano Konçertosu.
1785–86
Kont d'Ogny'nin siparişiyle Paris'teki Concert de la Loge Olympique'te seslendirilmek üzere altı senfoni (Paris Senfonileri, No. 82–87).
1787–90
Yaylı Dörtlüler op. 50, 54, 55. Nikolaus'un ölümünün ardından II. Paul Anton tüm saray şapelini dağıtır; Haydn görevini yalnızca unvanen korur.
1791
Sahneye hiç çıkmayan “L'anima del filosofo ossia Orfeo ed Euridice” operasının bestelenmesi (ölümünden sonra 1951'de Floransa'da seslendirildi).
1791–92
Konser menajeri Johann Peter Salomon'un davetiyle Londra'da kalış. “6 Quartetti” op. 64; İskoç halk şarkısı düzenlemelerinin ilk cildi 1792'de çıkar. İlk altı Londra Senfonisi No. 93–98, Sürpriz Senfonisi No. 94 dâhil.
1792
Keman, çello, obua, fagot ve orkestra için Si bemol majör Sinfonia Concertante.
1794–95
Londra'da ikinci kalış. Altı Londra Senfonisi No. 99–104; No. 104 monotematik açılış bölümlü, “Askerî” Senfoni No. 100 yeniçeri müziğini katar; son bölüm için yeni biçim olarak sonat-rondo, örneğin No. 102'de.
1794
Her yıl prensesin isim günü için bir ayin isteyen II. Nikolaus'un göreve gelişi. Altı yeni ayin yazılır: Si bemol majör “Heiligmesse” ve Do majör “Timpani Ayini” (1796), re minör/Re majör “Nelson Ayini” (1798), Si bemol majör “Theresienmesse” (1799), Si bemol majör “Yaratılış Ayini” (1801) ve Si bemol majör “Nefesli Bando Ayini” (1802).
1796
Başlangıçta çalgısal olan “Kurtarıcımızın Çarmıhtaki Son Yedi Sözü”nün vokal düzenlemesi; Mi bemol majör Trompet Konçertosu.
1797
İmparator İlahisi “Gott erhalte Franz den Kaiser” ve Do majör İmparator Dörtlüsü op. 76 No. 3.
1798
“Yaratılış” oratoryosunun prömiyeri.
1801
“Mevsimler” oratoryosunun seslendirilmesi.
1809
31 Mayıs'ta Viyana'da öldü.

Kaynak: Reclam – Komponisten-Porträts (Elisabeth Schmierer)

İLİŞKİLİ ÜRÜNLER